Giuseppe Dierna Książki

České baroko není sice posud všestranně prostudováno, ale jistě je již plně rehabilitováno. Dnes tedy bude už stěží někdo tvrdit, že baroko je souznačné s "temnotou" českého ducha, málokdo se odváží pochybovat, že se barokem češství vyjádřilo naopak mohutně a velkolepě: obecně vzato, je u nás baroko dobou, kdy česká tvořivost přináší na dlouhé časy naposled náš vlastní a originální příspěvek do obecného a společného fondu evropské kultury; umělecky vzato se naše baroko svou vskutku tvůrčí povahou velmi kladně odráží od obou epoch, které je historicky rámcují, jak od naší renesance, tak i od osvícenského pseudoklasicismu. - Václav Černý, úvod ke studii Generační periodizace českého baroka

TWO PORTRAITS OF PEOPLE WHOSE LOVE IS FOR THE FORBIDDEN IN A TOTALITARIAN REGIME: EMOKE LOVES GOD AND A BOY LOVES JAZZ.

Nowa edycja książki Obsługiwałem angielskiego króla ukazuje się z okazji wyjątkowego spotkania literatury i filmu: po ponad trzydziestu latach od napisania doczekał się ekranizacji jeden z najsłynniejszych utworów Bohumila Hrabala. Z prozą czeskiego mistrza po raz kolejny zmierzył się z powodzeniem Jiri Menzel, reżyser m.in. legendarnych Pociągów pod specjalnym nadzorem (Oscar dla filmu obcojęzycznego w 1967 roku) i Postrzyżyn

Pierwsza publikacja w 1984 roku, ta powieść jest najważniejszym dziełem Milana Kundery, łączącym jego kluczowe tematy. Fabuła koncentruje się na losach kilku postaci (i psa), które odkrywają, że jedynym, co im pozostaje, jest tytułowa lekkość. Kundera bada przypadek jako siłę kształtującą ludzkie życie. Miłość, wybory życiowe, a także relacje z innymi ludźmi są determinowane przez przypadek. W kontekście totalitaryzmu, przypadek staje się jeszcze bardziej paradoksalny, gdyż reżim stara się go wyeliminować, narzucając sztuczne ograniczenia. Biografie postaci wirują pomiędzy prawdą a fikcją. Styl powieści jest lekki i pozornie chaotyczny, wypełniony ogólnymi stwierdzeniami, które można uznać za nieważne. Kiedy Milan przekazał mi rękopis, jego treść poruszyła mnie głęboko, przypominając o moich doświadczeniach z Pragi w 1968 roku oraz o polskim Sierpniu. Uważałam, że powieść zawiera cenne doświadczenia dla polskiego czytelnika, więc poprosiłam Kunderę o zgodę na tłumaczenie. Z entuzjazmem się zgodził i dokładnie przeczytał przekład, mimo że nie znał polskiego. Kundera, urodzony w 1929 roku, jest jednym z najbardziej znanych czeskich pisarzy, uczestnikiem Praskiej Wiosny, który w 1975 roku emigrował do Francji.

This energetic and hilarious novel is made even more important by the current final thawing of the long, Communist winter in Czechoslovakia. Moving between 1948, when our hero Danny Smiricky falls asleep in church while a miraculous event occurs, and 1968, when he observes the miracle of Prague Spring, The Miracle Game is a sharp look at the strange, sad, and silly things people do to survive.

Zbiór opowiadań o miłości, na ogół nieszczęśliwej, bo uwikłanej w sprawy polityczne i "socjalistyczne normy współżycia społecznego". Pobrzmiewają tu echa Kafki, lecz także Haška: obaj mistrzowie absurdów i grozy patronują brawurowym narracjom Kundery, który wyciska jednak własne, oryginalne, tragikomiczne piętno na sposobie opowiadania o losach swoich bohaterów.

Předkládaný svazek shromažďuje několik esejů o české literatuře vzniklých za posledních 40 let. Střídají se v něm stati o jezuitské próze 17. století a Komenském, o české avantgardě, vždy nazírané v kontextu ostatních evropských avantgard oněch let, o Holanově tvorbě zkoumané z neobvyklého hlediska tematického (dopisy, pohlednice, telegramy…), či o několika Hrabalových románech ze sedmdesátých let, až po angažovanější kritické příspěvky zaměřené na současné dění, jejichž cílem je objasnit jak tajemná léta v činnosti M. Kundery, tak neutěšený stav bohemistiky v Itálii a (v důsledku toho) i velmi nekvalitní literární překlady z češtiny. V knize se prolínají – tak jak by se podle autora mela pěstovat zdravá literární kritika – podrobnější rozbory s volnějšími divagacemi, dlouhodobé vyhlídky i detailní záběry, zapomenuté postavy (jako pražský Nemec Paul Adler a jeho krátký román Totiž) i přední osobnosti jako Komenský a jeho Labyrint světa, K. Teige nebo V. Nezval (a jeho půvabná Valerie a týden divů). Především však v knize mají neustále svrchovanou převahu rozkoš z textů (i těch třeba druhořadých a pozapomenutých), okouzlení básnickým slovem a ony pozemské vášně, jež tolik fascinovaly avantgardní generaci meziválečnou: koláž, film, tradice černého románu, manekýny, „rozmnožený“ obraz ženy, Fantômas…