Janna Egberdina Klok Książki

Jak to się stało, że powieść, którą norweski nauczyciel filozofii napisał dla swoich dzieci, stała się w ciągu roku bestsellerem, wydawanym w wielu krajach wszystkich kontynentów, zaś w ciągu miesiąca - książką czytaną przez młodzież i dorosłych w całej Polsce? Czy zdecydowała o tym tylko pasjonująca fabuła, pełna tajemnic i niespodzianek? Może powszechne niezadowolenie ze stanu rzeczy w świecie u schyłku XX wieku skłania nas do poszukiwania na nowo wartości ludzkich i stąd bierze się kult wokół tej książki o filozofii dla niefilozofów? A może dziś, gdy psychologowie alarmują, że rośnie samotność dzieci i deficyt ojca w naszych rodzinach, porusza nas głęboko historia dziewczyny stęsknionej do swojego taty? Większość z nas, niezależnie od wieku i płci, może odnaleźć w sobie piętnastoletnią Zofię, która żarliwie podejmuje podstawowe pytania. Może zatraciliśmy zdolność naturalnej, pełnej zdziwienia refleksji i lektura książki Gaardera pomaga nam odnaleźć ją w sobie na nowo? Zachęcony napływającymi zewsząd porywającymi recenzjami, postanowiłem wydać tę intrygującą książkę, choćby po to, aby przeczytali ją moi synowie. I niepostrzeżenie, urzeczony lekturą, sam stałem się jednym z milionów entuzjastów Świata Zofii. Dziś z radością podpisuję do druku jej drugie wydanie. Jacek Santorski

Een realistisch portret van een vrouw in tweestrijd over tijdloze thema's als liefde, overspel en de moederrol. ‘Ik ben mijn man ontrouw geweest.’ Aan het woord is Marta Oulie, die na elf jaar huwelijk met deze woorden haar dagboek opent. In onze tijd klinkt deze zin niet bepaald spectaculair, maar Marta Oulie verscheen voor het eerst in 1907 en veroorzaakte destijds een klein schandaal. Want Sigrid Undset, de schrijfster van deze moderne roman, laat haar hoofdpersoon niet alleen uiting geven aan haar ontrouw en haar lichamelijke verlangens, maar ook aan haar liberale politieke ideeën en haar twijfel aan God en religie. Undset, die vond dat schrijvers ‘de verborgen oorlogen van de instincten’ aan het licht moesten brengen, schildert in deze roman een realistisch en herkenbaar portret van een vrouw die moet kiezen tussen haar verlangen een goede moeder te zijn en haar hunkering naar liefde en ontplooiing. Die tweestrijd maakt dat Marta Oulie in alle opzichten een klassieke roman genoemd kan worden.